Synodeverslag 1e vergaderweek 9-11 maart 2017

De Verre Naasten zet werk van deputaatschap voort
Lange tijd behartigden deputaten ZHT de zaken van zending, hulpverlening en training. Steeds meer ontwikkelde De Verre Naasten zich tot een professionele hulpverleningsorganisatie, die het vertrouwen van de gereformeerde kerken (vrijgemaakt) en hun leden geniet. Voorzitter Albert Veerman kon overtuigende cijfers aan de synodeleden melden: DVN is actief in 39 landen en werkt samen met 69 partnerorganisaties, 95 procent van de GKv-gemeenten is bij het werk betrokken en er zijn 18.000 donateurs, die meebetalen en meebidden. Jaarlijks is 6 miljoen euro voor ondersteuning beschikbaar. Het zendingswerk is nu teruggelegd bij de lokale kerken die georganiseerd zijn in een landelijk samenwerkingsverband. DVN zal blijven fungeren als vraagbaak en ondersteunende organisatie.

Inspirerende samenwerking tussen diaconale deputaten NGK en GKv
De NGK en GKv gaan hun diaconale deputaatschappen samenvoegen tot het nieuwe deputaatschap Diaconale Zaken. Het Diaconaal Steunpunt is het uitvoerende orgaan van het deputaatschap en werkt al sinds lange tijd samen met de NGK. Met dankbaarheid werd gememoreerd, dat steeds meer plaatselijke gemeenten ook diaconale gemeente willen zijn. “Diaconaat raakt aan het wezen van de kerk zelf, die in de wereld in woord en daad wil laten zien wie Jezus Christus is,” hield ds. Roel Meijer als voorzitter van het deputaatschap zijn gehoor voor. Hij sprak de wens uit, dat de samenwerking met de diaconale deputaten van de Christelijke Gereformeerde Kerken geïntensiveerd kan worden en er in de opleiding van de predikanten meer aandacht voor de diaconale taak van de gemeenten komt. Ook pleitte hij voor meer aandacht voor internationaal diaconaat. De GS ging unaniem akkoord met de voorgestelde besluitteksten.

GS stelt de eigen organisatievorm ter discussie
Achtereenvolgende synodes hebben de vinger gelegd bij de efficiency van het kerkorganisatorische bouwwerk. Teruglopende ledentallen, afnemende geefbereidheid en verminderde belangstelling voor het bovenlokale kerkelijke werk waren na de vorige synode voor de Deputaten Kerkelijke Lasten aanleiding niet alleen met bezuinigingsvoorstellen te komen, maar ook de kerkelijke organisatiestructuur ter discussie te stellen. Een opiniërende discussie was op zijn plaats. De financiële urgentie, toch de directe aanleiding voor de discussie, werd door deze GS minder gevoeld. Dat het tijd is voor organisatorische veranderingen vond brede bijval. Verschillende voorstellen werden gelanceerd en het moet de deputaten hebben verrast hoe vérgaand sommige broeders wensten te gaan. Zij zijn huiswaarts gegaan met veel huiswerk. Het wachten is nu op een vervolgrapport, dat nog deze synode op de agenda komt.

Veel waardering voor Stichting en Deputaten Evangelie en Moslims
De Deputaten Evangelie en Moslims maken deel uit van het stichtingsbestuur, dat dezelfde naam heeft. De Stichting wordt door meer kerken ondersteund. Directeur ds. Cees Rentier vertelde met passie over de werkzaamheden van zijn team, dat 9 medewerkers telt. De Stichting heeft inmiddels circa 10.000 personen weten te bereiken met Christus’ boodschap van Woord en daad. Moslimgemeenschappen breken langzaam open en de boodschap van echte vrede vindt ingang. Het werk wordt voor circa tweede derde van de kosten gedragen door de GKv. De GS stak zijn waardering voor dit werk niet onder stoelen of banken, nam unaniem het besluit om de stichting te blijven steunen en droeg in een spontaan gebed deze arbeid op aan de zorg van onze hemelse Vader.

Indringend gesprek over seksueel misbruik in pastorale relaties
Het bleef even stil op de synode…
God heeft ons niet een geest van lafhartigheid gegeven, maar een geest van kracht, liefde en bezonnenheid (2 Tim. 1:7). Die woorden resoneerden in de hoofden en harten van de synodeleden aan het einde van de presentatie die veel emoties los riep. Zoals de mededeling over een recent onderzoek onder 17 misbruikte vrouwen, dat vertelde dat geen van hen nog in de kerkelijke gemeente onderdak had waar het misbruik had plaatsgevonden. Waar de dader is, kan het slachtoffer niet zijn. Ook de bespreking had een indringend karakter. Sommigen wezen er op, dat we onze naïviteit kwijt zijn zodat we niet meer de taal van de liefde voluit weten te gebruiken. Anderen vroegen aandacht voor machtsmisbruik door ambtsdragers. Vanuit deputaten kwam het pleidooi aan het adres van kerkenraden om bindende uitspraken van klachtencommissies en burgerlijke rechters niet naast zich neer te leggen. Ook nu was er brede waardering voor dit zo moeilijke en vaak complexe werk, werden de te nemen besluiten unaniem genomen en werden dit werk, het werk van de vertrouwenspersonen, slachtoffers en daders aan Gods ontferming en genade opgedragen.

Deputaten Kerkorde verder als Deputaten Kerkrecht
De Generale Synode besteedde op zaterdag 11 maart de vergaderdag aan kerkordelijke en kerkrechtelijke zaken. Voor de meeste kerkleden kost om over te slaan, maar de leden van de synode hadden inderdaad de hele dag nodig om groen licht te geven aan de voorgenomen besluiten. Nu de nieuwe Kerkorde en de bijbehorende regelingen gereed zijn was het ook het moment om de naam van het deputaatschap te wijzigen: voortaan Deputaten Kerkrecht. Over de kerkelijke inbedding ontstond een korte discussie. De deputaten boden aan beschikbaar te blijven voor adviezen. Vanuit het Praktijkcentrum lag er al een voorstel voor een loketfunctie kerkrecht. Bij de bespreking van het rapport van het Praktijkcentrum zal daarover een besluit vallen. Boeiend was de discussie over de bediening van de sacramenten en andere ‘bedieningen’ zoals de openbare geloofsbelijdenis en huwelijksbevestiging. Mogen bijvoorbeeld ouderlingen, predikanten in opleiding (prio’s) of kerkelijke werkers dergelijke taken in de kerk vervullen? De deputaten stelden voor daar een nadere studie naar te willen doen. Daarmee stemde de GS graag in.

Door Andries van den Berg (synodeverslaggever en afgevaardigde voor de GS)